Twój kompleks numer jeden : cellulit. Jak sobie z nim poradzić ? Nie masz pojęcia. Wiesz tylko, że mimo wszelkich starań, nieestetyczne grudki uparcie trzymają się ud i pośladków. A gdyby wizyta u lekarza pomogła Ci lepiej zrozumieć naturę cellulitu i skuteczniej się go pozbyć ? Przyjrzyjmy się prawdziwym przyczynom skórki pomarańczowej i medycznym rozwiązaniom, które pozwalają z nią walczyć.
Jakie są przyczyny cellulitu ?
1- Jak powstaje cellulit
Cellulit, czyli lipodystrofia powierzchowna, to efekt nieprawidłowego gromadzenia się tłuszczu i wody w obrębie hypodermis, któremu towarzyszy zmiana wyglądu skóry. W hypodermis (najgłębszej warstwie skóry) znajdują się szczególne komórki — adipocyty. Ich zadaniem jest magazynowanie lub uwalnianie tłuszczu w zależności od potrzeb energetycznych organizmu. Gdy jednak dostarczamy więcej energii niż zużywamy, ciało zaczyna tworzyć zapasy. Adipocyty przerastają, a niekiedy namnażają się, powodując widoczne zniekształcenia na poziomie naskórka. Co więcej, przerośnięte komórki uciskają naczynia krwionośne i limfatyczne. Efekt : drenaż wody i toksyn przestaje przebiegać prawidłowo, co nasila nierówną, grudkowatą teksturę skóry. To właśnie cellulit.
2- Główne przyczyny cellulitu
9 na 10 kobiet ma lub będzie miało cellulit w ciągu swojego życia. Najczęściej jest on wynikiem splotu różnych czynników. Do najczęstszych należą :
- Czynnik hormonalny : hormony płciowe (estrogeny i progesteron) odgrywają istotną rolę w powstawaniu cellulitu — jedną z ich funkcji jest stymulowanie odkładania tkanki tłuszczowej na wypadek ewentualnej ciąży. Inne hormony również przyczyniają się do powstawania skórki pomarańczowej. Przykładem jest prolaktyna, której poziom wzrasta w ciąży i sprzyja gromadzeniu tłuszczu oraz wody. Kortyzol, zwany « hormonem stresu », może z kolei nasilać cellulit — gdy jest stale wydzielany przez organizm (np. w przypadku chronicznego stresu), prowadzi do degradacji kolagenu skórnego, skłonności do zatrzymywania wody i odkładania tkanki tłuszczowej. Wreszcie, zaburzenia tarczycy mogą również sprzyjać tworzeniu się cellulitu (niedoczynność tarczycy nasila odkładanie tłuszczu).
- Dziedziczność : cellulit ma charakter dziedziczny. Dziedziczymy bowiem po rodzicach liczbę, rozmiar i rozmieszczenie adipocytów, a także cechy metaboliczne oraz « jakość » krążenia żylno-limfatycznego. Kobiety, których matki lub babcie miały cellulit, są bardziej narażone na jego wystąpienie.
- Wiek : wraz z wiekiem zachodzą zmiany fizjologiczne, które niekorzystnie wpływają na kondycję skóry. Należą do nich spowolnienie krążenia żylno-limfatycznego, zaburzenia hormonalne w okresie perimenopauzy oraz utrata elastyczności skóry. W efekcie skórka pomarańczowa ma tendencję do nasilania się z wiekiem.
- Niewydolność żylno-limfatyczna : osoby ze spowolnionym krążeniem żylno-limfatycznym są bardziej podatne na cellulit, zwłaszcza typu wodnego. Układ żylny odpowiada za transport wody, składników odżywczych i tlenu do komórek, narządów i mięśni, a także za odprowadzanie wody i toksyn do narządów wydalniczych. Gdy dochodzi do niewydolności żylno-limfatycznej, procesy te zostają zaburzone. Tkanki nasycone wodą i toksynami (zatrzymywanie wody) nabierają grudkowatego wyglądu.
- Styl życia : to jeden z kluczowych czynników sprzyjających cellulitowi, obejmujący wiele aspektów. Dieta zbyt bogata w tłuszcze, nadmiernie słona i/lub zbyt słodka, niewystarczające nawodnienie, siedzący tryb życia, spożywanie alkoholu i/lub palenie tytoniu — wszystko to może « karmić » cellulit.
- Leki : niektóre terapie, takie jak leczenie hormonalne (HTZ, antykoncepcja hormonalna), leki przeciwhistaminowe czy kortykosteroidy, mogą zaburzać równowagę hormonalną i przyczyniać się do powstawania cellulitu.
Kiedy warto udać się do lekarza ?
Jak widać, cellulit jest zjawiskiem wieloczynnikowym. Niektórych przyczyn nie możemy kontrolować — jak dziedziczność czy wiek. Inne są bardziej podatne na zmiany, jak styl życia. Jeszcze inne mogą wymagać jednej lub kilku wizyt lekarskich. Ale do którego specjalisty się udać ?
- Lekarz pierwszego kontaktu : odpowiedź wydaje się oczywista — i słusznie. Twój lekarz rodzinny zna Twoją historię zdrowotną i ma dostęp do wszystkich dotyczących Cię informacji medycznych ! To on jest pierwszym punktem kontaktu w razie jakiegokolwiek problemu. Dlatego ocena cellulitu wspólnie z lekarzem pierwszego kontaktu to niezbędny pierwszy krok. Na podstawie wywiadu i badania będzie w stanie zidentyfikować możliwe przyczyny Twojej skórki pomarańczowej. Następnie, w zależności od wyników, skieruje Cię do odpowiednich specjalistów.
- Ginekolog : jak wspomniano wcześniej, cellulit jest często związany z działaniem hormonów płciowych. Ginekolog jest w stanie wykryć ewentualne zaburzenia endokrynologiczne i ocenić równowagę hormonalną w kontekście Twojej sytuacji (dojrzewanie, antykoncepcja, ciąża, połóg, perimenopauza, menopauza) oraz ogólnego stanu zdrowia ginekologicznego. Może również zalecić odpowiednie leczenie lub działania wspomagające poprawę kondycji skóry.
- Endokrynolog : uzupełnienie konsultacji u lekarza pierwszego kontaktu i ginekologa. Jeśli Twój cellulit jest nasilony przez podwyższony poziom kortyzolu lub problemy z tarczycą, warto rozważyć pogłębioną diagnostykę u specjalisty ds. hormonów.
- Lekarz dietetyk : jeśli Twój cellulit ma charakter tłuszczowy lub włóknisty i jest szczególnie związany z nieprawidłową dietą, warto rozważyć jej zbilansowanie. Lekarz dietetyk (który — w odróżnieniu od dietetyka — jest lekarzem !) to idealny specjalista w tej dziedzinie. Pomoże Ci wprowadzić zdrowsze i bardziej zrównoważone nawyki żywieniowe, ograniczając tym samym powstawanie cellulitu.
- Angiolog : ten specjalista od zdrowia naczyniowego to lekarz, do którego warto się udać w przypadku niewydolności żylno-limfatycznej. Po badaniu i nieinwazyjnym badaniu echo-dopplerowskim może określić, czy Twój cellulit ma charakter wodny i jest spowodowany zaburzeniami przepływu limfy. W zależności od wyników może skierować Cię do fizjoterapeuty, by skorzystać z sesji drenażu limfatycznego lub presoterapii.
- Lekarz medycyny estetycznej : ostatnia opcja, nieco mniej terapeutyczna, a bardziej skupiona na estetycznych aspektach cellulitu. Jeśli bardzo przeżywasz wygląd swoich ud i chcesz skorzystać z najnowszych technik walki z cellulitem (radiofrequency, fale uderzeniowe, laser, ultradźwięki, mezoterapia…), medycyna estetyczna może być rozwiązaniem wartym rozważenia. Pamiętaj jednak, że zabiegi te wiążą się z kosztami i nie są refundowane przez NFZ.